Vốn nhân lực và an ninh việc làm khu vực nông thôn
By VNSW - Sat Feb 25, 4:42 am
- 0 nhận xét
- 0 lượt xem
- Tweet
Email
Print
VNSW xin giới thiệu bài viết “Vốn nhân lực và an ninh việc làm khu vực nông thôn” của ThS. Lưu Quang Tuấn – ThS Phạm Thị Bảo Hà, Viện Khoa học Lao động và Xã hội. Bài viết được đăng trên Bản tin số 28 Viện Khoa học Lao động và xã hội.
ông thôn, nhất là ở các nước đang phát triển thường chiếm tỷ trọng lớn về dân số và lực lượng lao động; đồng thời, trình độ học vấn, trình độ chuyên môn kỹ thuật của người dân nông thôn nói chung và lao động nông nghiệp nói riêng nhìn chung còn thấp. Đây được coi là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng khó dịch chuyển của lao động làm nghề nông, lao động nông thôn sang làm nghề phi nông nghiệp.
Do vậy, để phát triển nông nghiệp hiện đại và thực hiện công nghiệp hóa nông thôn, khu vực nông thôn cần có đội ngũ lao động có trình độ ở nhiều cấp bậc, ngành nghề.
Tuy nhiên, trong thực tế thì không phải vốn nhân lực cao đã là điều kiện đủ để thực hiện chuyển dịch cơ cấu lao động nông nghiệp, nông thôn theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Vốn nhân lực cần phát triển phù hợp với trình độ phát triển của hệ thống kinh tế hay còn gọi là hệ thống thị trường tại địa phương. Khi thị trường chưa được hình thành, các ngành công nghiệp và dịch vụ chưa phát triển, hệ thống cơ sở hạ tầng về điện, nước, nguyên liệu chưa đảm bảo thì việc đào tạo các nghề sản xuất công nghiệp, các nghề dịch vụ hỗ trợ công nghiệp, hỗ trợ tiêu thụ, sửa chữa, bảo dưỡng sản phẩm cũng không có môi trường để thực hiện. Kết quả là không chuyển dịch được cơ cấu lao động theo như kỳ vọng.
Giải quyết mâu thuẫn này, đôi khi điều kiện khách quan đã “buộc” người lao động phải chuyển đổi nghề do “không thể” và không còn “đất” để tiếp tục sinh kế cũ lại được coi là một “liệu pháp sốc” có tính khả thi. Thực tế ở Việt Nam cho thấy quá trình đô thị hóa và chuyển đổi mục đích sử dụng đất từ nông nghiệp sang công nghiệp đã dẫn đến một kết cục là nhiều người dân nông thôn bị mất sinh kế. các “làng, xã dịch vụ” tự phát hình thành và cơ cấu lao động được chuyển dịch từ thuần nông sang đa ngành nghề.
Chuyển dịch cơ cấu lao động nông nghiệp, nông thôn là tất yếu khách quan trong quá trình tăng trưởng và phát triển kinh tế. Quá trình dịch chuyển này dẫn đến 3 kết cục có thể đối với người lao động, gồm: (1) thông qua dịch chuyển lao động, người lao động có việc làm tốt hơn và bền vữn hơn trong chuỗi sản xuất giá trị. (2) dòng chuyển dịch ngược lại với trường hợp trên. và (3) người thất nghiệp, người bị mất việc làm và không tìm được việc làm mới. Quá trình chuyển dịch và cạnh tranh việc làm đã tạo ra một bộ phận người thất nghiệp trong nền kinh tế. Đối với họ, vấn đề đảm bảo ANVL là cực kỳ quan trọng để hỗ trợ họ duy trì thu nhập đủ sống cho bản thân và cho gia đình. Với trường hợp 2 và 3, các chính sách an sinh xã hội đặc biệt là bảo hiểm thất nghiệp và bảo hiểm y tế đóng vai trò quan trọng đối với người lao động.
…
Xin đọc toàn văn tại đây:
