Chương 15 Công tác xã hội: Lý thuyết và thực hành

By VNSW - Sat Apr 09, 2:59 am

• 0 nhận xét
• 0 lượt xem
• Tweet
•  Email
•  Print

VNSW xin trân trọng giới thiệu Chương 15 “Công tác xã hội và nhân viên CTXH tại California” trong tập tài liệu “Công tác xã hội: Lý thuyết và thực hành” của tác giả Trần Đình Tuấn

(Chương nầy được hiệu đính bởi Chuyên Viên Tâm Lý Xã Hội Trần Hiếu, MSW, LCSW, một Đơn Vị Trưởng trong chương trình Bảo Vệ Trẻ Em Hạt Santa Clara, California)

Sau một thời kỳ dài giữ vai trò phụ thuộc, nhường cho tư nhân và nhà thờ giữ vai trò chủ đạo ngành CTXH, từ khoảng thập niên 30 của thế kỷ 20, chính quyền Mỹ bắt đầu đảm trách vai trò ngày càng quan trọng hơn trong CTXH. Luật An Sinh Xã Hội ra đời năm 1935, trong kỳ đại khủng hoảng kinh tế Mỹ và thế giới, là bước tiến quan trọng đánh dấu vai trò chủ đạo của chính quyền.

 

Luật ASXH bảo đảm lợi tức tối thiểu cho người từ 65 tuổi trở lên, bất kể trong quá khứ có đi làm hay không; gia đình nghèo có con dưới 18 tuổi, người thất nghiệp, và người khuyết tật không có khả năng tự lập. Ở mỗi tiểu bang lại có luật chi tiết về an sinh xã hội riêng, và những trợ cấp tài chính thêm cho người nghèo.

 

Tại California hiện nay (2009), công dân Mỹ từ 65 tuổi trở lên, dù chưa hề bao giờ đi làm trên đất Mỹ, cũng được ngân quỹ tiểu bang và liên bang trợ cấp mỗi tháng tổng cộng khoảng 907 mỹ kim. Ngoài ra người cao niên còn được hưởng bảo hiểm y tế liên bang MediCare. Người cao niên nghèo vừa được MediCare của chính phủ liên bang vừa được bảo hiểm y tế tiểu bang MediCal. Người khuyết tật cũng được hưởng các quyền lợi tương tự.

 

Tổ chức chính quyền ở Mỹ chia ra nhiều cấp: liên bang/federal, tiểu bang/ state, hạt/county, thành phố hay thị trấn/city, town. Tất cả các cấp chính quyền này đều trực tiếp do dân bầu theo luật lệ riêng của mỗi cấp, vì vậy độc lập với nhau, chính quyền cấp trên không có thẩm quyền về hành chính và nhân sự với chính quyền cấp dưới.

 

Chịu trách nhiệm trực tiếp thi hành luật lệ của liên bang và tiểu bang về an sinh xã hội là chính quyền cấp hạt. Để thi hành những luật lệ này, mỗi hạt đều có Nha Xã Hội, thường là cơ quan nhà nước rộng lớn về nhân sự và tài chính, và là cơ quan thuê mướn nhiều nhất sinh viên tốt nghiệp khoa CTXH trong mạng lưới an sinh xã hội phong phú của nước Mỹ.

 

Nha Xã Hội cung cấp rất nhiều dịch vụ nhằm phục vụ nhu cầu an sinh của trẻ em, gia đình nghèo có con dưới 18 tuổi, người khuyết tật và người già. Bên cạnh dịch vụ của Nha Xã Hội còn có dịch vụ y tế xã hội do cơ quan y tế Hạt phụ trách để phục vụ bệnh nhân nghèo.

 

I. DỊCH VỤ BẢO VỆ TRẺ EM

1)  Luật Pháp

Cũng như tất cả các tiểu bang khác trên toàn nước Mỹ, California có luật bảo vệ trẻ em để giúp các em tránh bị áp bức, hành hạ, ngược đãi. Bộ luật An Sinh Xã Hội tiểu bang/Welfare and Institutions Code qui định các chương trình và dịch vụ nhằm bảo vệ, hỗ trợ và chăm sóc trẻ em.

 

Nói chung, ngược đãi trẻ em là hành vi trừng phạt quá mức hoặc tàn nhẫn gây thương tổn thể chất hoặc tinh thần cho trẻ em dưới 18 tuổi. Việc xâm phạm tiết hạnh, dẫn dụ trẻ em vào đường dục tình, bỏ bê không chăm sóc con em tử tế, hoặc hành hạ tinh thần cũng bị coi là ngược đãi.

 

Có bốn hình thức hành hạ, áp bức, ngược đãi trẻ em/child abuse:
1.  Áp bức về thể chất/physical abuse: là hành vi gây thương tích nơi đứa trẻ mà không vì lý do tai nạn. Đó là đánh đập, giật tóc, dụi thuốc lá đang cháy vào người, không cho ăn uống, giam giữ, làm đau đớn về thể xác cho đứa trẻ… Luật pháp không khoan nhượng hoặc phân biệt động cơ cũng như lý do của hành vi áp bức, đánh đập con cái một cách tàn nhẫn. Nhiều cha mẹ người Mỹ gốc Á châu gặp rắc rối với luật pháp vì các biện pháp uốn nắn con cái cứng rắn.
2.  Áp bức về tình dục/sexual abuse: là hành vi lợi dụng trẻ  em nhằm thoả  mãn tình dục hoặc dẫn dụ trẻ em vào đường dục tình. Sờ mó, giao hợp, mối lái cho trẻ em làm nghề đĩ điếm, dẫn dụ  chúng coi phim ảnh, sách báo đồi trụy … là  các ví  dụ. Quan hệ tình dục với trẻ em dưới 18 tuổi là trọng tội hình sự mặc dù có sự đồng thuận của đứa trẻ hay không (sự đồng thuận của đứa trẻ dưới tuổi thành niên không có giá trị). Khoảng cách về tuổi tác giữa người lớn và đứa trẻ càng xa, tội càng nặng.

 

Những can phạm tội ác về tình dục, không kể là phạm tội với người lớn hay trẻ em, sau khi mãn án tù còn bị công bố tên tuổi, địa chỉ và hình chụp suốt đời trong danh sách tội phạm tình dục địa phương công bố trên mạng cho công chúng biết. Những cựu phạm nhân trong danh sách này phải trình diện đều đặn tại cơ quan quản chế địa phương nơi cư trú, nếu vi phạm lệnh trình diện sẽ bị truy nã và bắt giữ.

3.  Áp bức về tinh thần, tình cảm/psychological/emotional abuse: là hành vi thường xuyên chửi bới, hành hạ, làm xấu hổ nhục nhã, buồn chán, tuyệt vọng, gây sợ hãi cho  đứa trẻ…  Hình thức áp bức này khó xác định vì không để lại dấu vết rõ rệt như trường hợp đánh đập, nhưng cũng là nguyên cớ cho luật pháp can thiệp.

 

4. Bỏ bê/neglect: không chăm sóc thỏa đáng hoặc đáp ứng các nhu cầu thiết yếu như thực phẩm, quần áo, vệ sinh, học hành, thuốc thang khi đau ốm … đến mức có  thể  gây nguy hại cho sức khỏe thể chất lẫn tinh thần của đứa trẻ. Trẻ em dưới 12 tuổi không được người lớn thường xuyên giám sát chăm nom cũng được gọi là bỏ bê.

 

Để thực thi luật pháp bảo vệ trẻ em, các tiểu bang còn có luật báo cáo hành vi hành hạ, áp bức trẻ em/child abuse reporting law. Ở California những người hành nghề chuyên môn phục vụ trẻ em trong các ngành y tế (bác sĩ, nha sĩ, y tá, người làm X quang, chuyên viên vật lý trị liệu…), xã hội (nhân viên CTXH, tư vấn tâm lý,…), giáo dục (ban giám hiệu, thày cô giáo, huấn luyện viên thể dục…), những người hành nghề giữ trẻ, tu sĩ, nhân viên tráng phim rửa ảnh, nhân viên công lực… khi nghi ngờ xảy ra tình trạng áp bức ngược đãi trẻ em luật buộc phải báo cáo cho các cơ quan thẩm quyền.

 

Trong lúc hành nghề, một khi được biết có chuyện ngược đãi, các nhân viên này phải khẩn cấp báo cáo bằng điện thoại qua đường giây nóng 24/7 cho cơ quan cảnh sát hoặc Sở Bảo Vệ Trẻ Em, Nha Xã Hội, và sau đó điền mẫu báo cáo gửi đến một trong hai cơ quan kể trên trong vòng 36 giờ. Vi phạm luật này có thể dẫn đến án tù tới mức không quá 6 tháng và tiền phạt không quá 1000 mỹ kim. Ngoài ra, người vi phạm luật báo cáo còn có thể bị dẫn đến những trách nhiệm rất lớn về dân sự, đặc biệt khi nạn nhân bị thương tổn thêm nữa do hậu quả không được báo cáo để ngăn chặn kịp thời.

 

Chính vì để tránh liên lụy vào những vấn đề trách nhiệm dân sự thường rất tốn kém, các cơ quan phục vụ trẻ em như trường học, bệnh viện, cơ quan CTXH, sở cảnh sát… đều thường xuyên huấn luyện nhân viên các cấp về luật báo cáo hành vi hành hạ ngược đãi trẻ em, và đều có sẵn mẫu báo cáo của Sở Bảo Vệ Trẻ Em để dùng khi cần. Người báo cáo ngay tình, dầu kết quả điều tra cho thấy không có hành vi hành hạ hay ngược đãi, đều được bãi miễn tố tụng.

2)  Vai Trò Của Nhân viên CTXH Trong Việc Bảo Vệ Trẻ  Em

 

Sau khi nhận được báo cáo, tùy theo mức độ trầm trọng của vấn đề, Sở Bảo Vệ Trẻ Em sẽ lập tức, hoặc trong thời gian sớm nhất, cử nhân viên CTXH ra hiện trường điều tra.

 

Tùy theo kết qủa điều tra, một trong những điều sau đây sẽ diễn ra:

1.  Không có hành vi hành hạ áp bức: đóng hồ sơ.

 

2.  Hành vi hành hạ áp bức không trầm trọng: nhân viên CTXH mở hồ sơ trong thời gian ngắn và đề nghị, giới thiệu phụ huynh tham dự lớp Nghệ Thuật Làm Cha Mẹ, hoặc các dịch vụ khác trong cộng đồng.

 

3.  Hành vi hành hạ áp bức trầm trọng: lập hồ sơ và chuyển sang Toà Án Thiếu Nhi và Gia Đình Toà Thiếu Nhi và Gia Đình sẽ căn cứ vào đề nghị của nhân viên CTXH để ra một trong những phán quyết sau:
-    Cho phép cha mẹ được tiếp tục giữ con trong chương trình Duy Trì Gia Đình/Family Maintenance nhưng bắt buộc phải thi hành những án lệnh của Toà (thí dụ đi học lớp Nghệ Thuật Làm Cha Mẹ, lớp cai rượu hay ma túy, lớp chống bạo hành trong gia đình, tham dự cố vấn tâm lý gia đình…)
-    Giao con cho cha mẹ bảo dưỡng/foster parents nuôi trong thời gian cha mẹ thi hành chương trình Đoàn Tụ Gia Đình/Family Reunification và tham gia các dịch vụ theo lệnh Toà. Cha mẹ bảo dưỡng có thể là thân nhân của đứa trẻ như ông bà, chú bác, cô, dì… hoặc những người có giấy phép làm cha mẹ bảo dưỡng do Nha Xã Hội huấn luyện và cấp phép. Phí tổn nuôi những trẻ nầy do cha mẹ chịu; nếu cha mẹ nghèo, Nha Xã Hội đảm trách do ngân sách chính quyền hạt, tiểu bang và liên bang tài trợ.
-    Toà Thiếu Nhi &Gia Đình sẽ duyệt hồ sơ cứ mỗi 6 tháng một lần trong 12 tháng là thời gian tối đa của chương trình Duy Trì Gia Đình và trong 18 tháng của chương trình Đoàn Tụ Gia Đình. Trong thời gian này nhân viên CTXH có nhiệm vụ giúp đỡ cha mẹ thi hành lệnh Toà, theo dõi việc chăm sóc những đứa con trong gia đình bảo dưỡng, và sắp xếp thi hành quyền thăm con của cha mẹ.

 

Vào cuối mỗi 6 tháng, nhân viên CTXH đảm nhận hồ sơ có trách nhiệm báo cáo tiến bộ của cha mẹ và đề nghị Toà tiếp tục hoặc đóng hồ sơ cho chương trình Duy Trì Gia Đình; trả con về với cha mẹ hoặc tiếp tục hồ sơ thêm 6 tháng thứ hai hoặc thứ ba cho chương trình Đoàn Tụ. Các dịch vụ thích hợp cũng được nhân viên CTXH đề nghị với Toà trong bản báo cáo.

 

Đối với chương trình Duy Trì Gia Đình, thông thường các dịch vụ chấm dứt và đóng hồ sơ trong vòng 12 tháng; tuy nhiên nếu cha mẹ vẫn vấp phạm khuyết điểm ngược đãi con, hoặc không chấp hành nghiêm chỉnh lệnh Toà, nhân viên CTXH có thể đề nghị và Toà ra lệnh lấy con ra khỏi nhà cha mẹ. Lúc đó, tùy vào thời gian luật định, cha mẹ có thể được tham gia chương trình Đoàn Tụ Gia Đình hoặc con em được sắp xếp vào nơi ăn ở lâu dài, không còn cơ hội trả về với cha mẹ.

 

Trong chương trình Đoàn Tụ, nếu cha mẹ không thi hành nghiêm chỉnh lệnh Toà, khi thời gian tối đa theo luật định chấm dứt, nhân viên CTXH sẽ đề nghị Toà ra phán quyết kết thúc chương trình Đoàn Tụ và sắp xếp chương trình ăn ở lâu dài cho đứa trẻ. Với trường hợp nầy, Toà có thể truất quyền cha mẹ để đặt đứa trẻ vào chương trình Con Nuôi Vĩnh Viễn/Adoption; hoặc, mặc dù quyền cha mẹ vẫn còn trên lý thuyết, Toà đặt đứa con dưới quyền Giám Hộ Pháp Lý/Legal Guardianship của người giám hộ; hoặc đặt đứa con vào nhà Bảo Dưỡng Lâu Dài/Long-Term Foster Care với sự giám sát thường xuyên của Toà.

 

Dưới chương trình Con Nuôi Vĩnh Viễn, cha mẹ hoàn toàn mất quyền làm cha mẹ đối với đứa trẻ và cha mẹ nuôi có thể thay đổi họ tên của đứa trẻ theo họ của cha nuôi. Với chương trình Giám Hộ Pháp Lý và Bảo Dưỡng Lâu Dài, cha mẹ có thể còn quyền thăm viếng con tùy theo lệnh Toà áp đặt.

 

Trong tất cả các chương trình kể trên, luật pháp và chính sách chung của Cơ Quan Bảo Vệ Trẻ Em đều cứu xét yếu tố ruột thịt của đứa trẻ và cố tìm cách đưa đứa trẻ trở về với gia đình, hoặc giảm thiểu xáo trộn cho đứa trẻ bằng cách sắp xếp vào ở với người thân thích cật ruột, nếu tình trạng gia đình và hồ sơ cá nhân của họ không gây nguy hại cho đứa trẻ.

 

Trong mọi giai đoạn tranh tụng ở Toà, mỗi bên đều có luật sư biện hộ tại các phiên xử. Cha mẹ ruột, nếu không có tiền mướn luật sư tư, họ được chỉ định một luật sư công miễn phí; trẻ em được đại diện pháp lý bởi công tố viên/district attorney, hoặc một luật sư do nhà nước thuê; và nhân viên CTXH có luật sư của Nha Xã Hội/county council bảo vệ.

 

Mặc dù công tác bảo vệ trẻ em liên quan nhiều ngành nghề: y tế, giáo dục, cảnh sát, toà án… vai trò của nhân viên CTXH là vai trò chủ đạo, nắm giữ phần chính công việc điều tra hành vi ngược đãi, giúp đỡ cha mẹ cải thiện chức năng làm cha mẹ, lựa chọn cha mẹ bảo dưỡng, lựa chọn cha mẹ nuôi, bảo đảm an sinh của trẻ em trong suốt thời gian Toà TN&GĐ thụ lý hồ sơ. Thống kê cho thấy ở California, trên 95% các đề nghị của nhân viên CTXH đã được Toà TN&GĐ chấp thuận.

 

II. DỊCH VỤ BẢO VỆ NGƯỜI CAO NIÊN

1)  Luật Pháp

Đối với người cao niên, luật pháp ở California cấm các hình thức hành hạ áp bức sau:

a-                 Áp bức về thể chất: hành hạ, đánh đập…Áp bức về tinh thần: đe doạ, chửi bới, khinh rẻ, nhiếc móc, làm nhục nhã…

b-                Áp bức về tình dục: ép buộc người cao niên tham gia vào những hành vi có tính cách dục tình trái với ý muốn của nạn nhân.

c-                 Bỏ bê (hoặc tự bỏ bê nếu người cao niên sống một mình): không cho ăn mặc đúng mức theo nhu cầu và khả năng, không cho đi chữa bệnh khi cần…

d-                Lừa đảo về tài chính: lợi dụng lòng tin hay mối quan hệ (thường là cha mẹ con cái) với người cao niên để cưỡng đoạt tiền bạc, của cải, nhà cửa… của người cao niên. Khá phổ biến là tình trạng con cái quản lý tiền bạc, tài sản của cha mẹ già nhưng không cho tiêu xài theo ý muốn của cha mẹ, hoặc tiêu xài cho nhu cầu cá nhân của những đứa con này.

Để thi hành luật bảo vệ người cao niên California cũng có luật cưỡng bách báo cáo hành vi hành hạ, ngược đãi, áp bức người cao niên, và Sở Bảo Vệ Người Cao Niên cũng thiết lập đường giây nóng 24/7 như đối với trẻ em.

2.  Vai Trò Của Nhân viên CTXH Trong Việc Bảo Vệ Người Cao Niên

Nhân viên CTXH của Sở Bảo Vệ Người Cao Niên thuộc Nha Xã Hội có nhiệm vụ điều tra các báo cáo về hành vi hành hạ ngược đãi người cao niên, giúp thân nhân cải thiện khả năng chăm sóc cha mẹ hay ông bà già yếu hoặc truy tố những người phạm luật một cách trầm trọng hoặc không chịu tu sửa; tìm nơi trú ngụ, sinh sống cho nạn nhân, cung cấp dịch vụ chăm sóc về y tế, tìm người chăm sóc nếu không có thân nhân, sắp xếp phương tiện đi lại, sắp xếp dịch vụ chăm sóc trong 6 tháng cuối đời/ hospice…

3. Dịch vụ xã hội cho người cao niên nghèo tại California

-  Dịch vụ chăm sóc tại nhà/In home supportive services: tùy theo tình trạng sức khỏe của khách hàng cao niên, Sở Chăm Sóc Tại  Nhà, thuộc Nha Xã Hội, trả tiền cho thân nhân (con, cháu) chăm sóc để người cao niên không phải vào bệnh viện hoặc nhà dưỡng lão. Ở Hạt Santa Clara, số tiền này là $12.35/giờ, số giờ (từ vài giờ đến hơn 200 giờ một tháng) sẽ do nhân viên CTXH của Sở ấn định tùy theo tình trạng sức khỏe của khách hàng cao niên. Chương trình chăm sóc tại nhà giúp chính quyền tiết kiệm được rất nhiều tiền vì nếu không có chương trình này, rất nhiều người cao niên nghèo sẽ phải vào bệnh viện hoặc nhà dưỡng lão và chi phí cho chính quyền sẽ cao gấp bội.

-  Dịch vụ bữa ăn giao tại nhà/Meals on Wheels: giống như dịch vụ cơm tháng ở Việt Nam nhưng miễn phí (hoặc đóng góp tùy tâm) cho người cao niên nghèo.

-  Dịch vụ đi lại giá rẻ: Ở California có chương trình/OutReach là dịch vụ taxi đưa đón tận nhà giá rẻ cho người cao niên và người tàn tật nghèo.

-  Dịch vụ nhà ở: chính quyền các thành phố ở California đều có chương trình buộc các khu chung cư phải dành một số đơn vị gia cư giá rẻ cho người nghèo và người cao niên nghèo thuê với giá bằng 30% lợi tức. Một cặp vợ chồng già hưởng trợ cấp an sinh xã hội tối thiểu ở hạt Santa Clara khoảng $1500/tháng sẽ chỉ phải trả tiền thuê căn hộ chung cư một phòng với giá chừng $500/tháng, bằng ½ tới 1/3 giá thị trường.

-  Dịch vụ chăm sóc trước khi lìa đời/hospice care: dành cho tất cả bệnh nhân có chứng nhận của bác sĩ sẽ không sống quá sáu tháng. Dịch vụ này do bảo hiểm sức khỏe liên bang MediCare tài trợ, bao gồm thuốc giảm đau, và các dịch vụ xã hội để bệnh nhân được yên tâm lìa đời.

Trên đây là những dịch vụ xã hội cơ bản do chính quyền cung cấp, mạng lưới CTXH tư nhân còn cung cấp rất nhiều dịch vụ khác cho người cao niên nghèo cũng như giàu ở California.

III. DỊCH VỤ XÃ HỘI CHO BỆNH NHÂN TÂM THẦN

Luật An Sinh Xã Hội Mỹ bảo đảm lợi tức tối thiểu cho những người không có khả năng tự lập để không phải lệ thuộc vào người khác. Ở Hạt Santa Clara, California, đối với một bệnh nhân tâm thần không có khả năng tự lập, số lợi tức tối thiểu này là khoảng 875 Mỹ kim một tháng, gọi là tiền SSI (Suplemental Security Income). Ngoài số tiền trợ cấp này, bệnh nhân tâm thần còn được hưởng bảo hiểm y tế MediCal của tiểu bang. Bảo hiểm này trả tất cả các chi phí y tế, kể cả chi phí nhập viện hay gặp bác sĩ ngoại chẩn, và tiền thuốc. Ngoài ra, nếu bệnh nhân muốn, họ có thể được giới thiệu đến những cơ quan y tế xã hội ngoại chẩn của Hạt để được một nhân viên CTXH thần kinh tâm trí/psychiatric social worker theo dõi, giúp đỡ. Công việc của nhân viên CTXH thần kinh tâm trí là bảo đảm khách hàng được gặp bác sĩ định kỳ để khám và cho thuốc, bảo đảm chỗ ăn ở và các nhu cầu khác của khách hàng bệnh nhân, giải quyết các trường hợp khủng hoảng khi khách hàng trở bệnh nặng và không thể tiếp tục sống bình thường với gia đình hay trong cộng đồng.

Để giải quyết nhu cầu ăn ở cho bệnh nhân tâm thần, ở California có mạng lưới nhà nuôi bệnh nhân tâm thần do cơ quan cấp chứng chỉ hành nghề bang California quản lý. Đây là những nhà tư nhân đứng ra xin giấy phép hành nghề nuôi bệnh nhân tâm thần theo điều kiện rất chặt chẽ về an toàn, y tế, vệ sinh, môi trường… của tiểu bang. Bệnh nhân sống trong những nhà này được bảo đảm chỗ ăn ở theo tiêu chuẩn tối thiểu do luật pháp quy định, và được nhắc nhở uống thuốc đúng theo toa bác sĩ.

Nếu bệnh nhân sống ở nhà, thân nhân có thể được hưởng tiền chăm sóc bệnh nhân do Nha Xã Hội (Sở Chăm Sóc Tại Nhà/In Home Supportive Service) trả, tại Hạt Santa Clara số tiền này là $11.35/giờ, số giờ sẽ do các nhân viên CTXH thuộc Sở Chăm Sóc Tại Nhà quyết định sau khi làm công tác lượng định khả năng lệ thuộc của bệnh nhân, thí dụ bệnh nhân cần người nhà nấu ăn, giặt dũ quần áo, đi chợ, chở đi khám bác sĩ, dọn dẹp giường chiếu… thời gian làm những việc này được tính ra số giờ trong một tháng.

Những bệnh nhân tâm thần không có khả năng sống với gia đình hoặc trong cộng đồng (có thể là mối nguy hiểm cho bản thân hay cho người khác), được đưa vào những cơ sở điều trị tập trung, không được tự ý ra vào. Tại Hạt Santa Clara, chi phí điều trị tại những cơ sở điều trị tập trung này, hầu hết do tư nhân thiết lập và điều hành, trung bình khoảng 6,000 Mỹ kim một tháng cho mỗi bệnh nhân. Chính vì tốn phí quá cao này, chính quyền California cố gắng tạo điều kiện để gia đình và cộng đồng giúp đỡ để bệnh nhân tâm thần không phải nhập viện.

IV. PHÊ BÌNH HỆ THỐNG AN SINH XÃ HỘI MỸ & ALIFORNIA

Hệ thống An Sinh Xã Hội Mỹ và California có nhiều khuyết điểm:

1)  Quỹ An Sinh Xã Hội trên đà phá sản: ra đời năm 1935, trong kỳ đại khủng hoảng thế giới, quỹ An Sinh Xã Hội là một bước tiến rất lớn đánh dấu việc bắt đầu vai trò chủ đạo của nhà nước Mỹ trong CTXH ở Mỹ. Quỹ An Sinh Xã Hội bảo đảm lợi tức hàng tháng tối thiểu cho người già và những người không có khả năng tự lập. Quỹ này được thành lập do đóng góp của giới chủ nhân và giới làm công (mỗi bên 50%). Do khiếm khuyết ban đầu, những nhà làm luật năm 1935 đã cho phép mỗi năm quỹ thu được bao nhiêu chi hết bấy nhiêu. Điều này khiến cho trong khoảng nửa thế kỷ sau khi thành lập, quỹ luôn luôn có thừa tiền cho các cơ quan khác của chính phủ (phần lớn là bộ Quốc Phòng) chi tiêu vì số người đi làm đóng góp vào quỹ luôn luôn đông hơn số người về hưu được quỹ trả tiền. Hiện nay, thế hệ “làn sóng em bé”/baby boomers ra đời sau thế chiến thứ hai, được coi là thế hệ đông nhất, sáng tạo nhất, giàu nhất, ảnh hưởng lớn nhất đến kinh tế văn hóa chính trị của nước Mỹ trong thế kỷ qua, bắt đầu về hưu, tình trạng sẽ đảo ngược: số người về hưu sẽ đông hơn số người đi làm đóng góp tiền vào quỹ An Sinh. Vì lý do số thặng dư khổng lồ do thế hệ “làn sóng em bé” đóng góp đã tiêu sạch, quỹ An Sinh Xã Hội sẽ không có đủ tiền để trả hưu bổng cho thế hệ này. Cho đến nay, cuối năm 2008, chính phủ Mỹ vẫn chưa có biện pháp nào để cứu nguy cho quỹ An Sinh Xã Hội.

 

2)  Hệ thống bệnh viện tâm thần do tư nhân thiết lập và điều hành và bảo hiểm nhà nước trả tiền làm nảy sinh tệ nạn thiên về kiếm tiền nhiều hơn phục vụ nhu cầu điều trị cho bệnh nhân. Khi bệnh viện tâm thần kiếm được 6000 Mỹ kim một tháng cho mỗi bệnh nhân (Hạt Santa Clara, California) việc ổn định bệnh nhân và trả bệnh nhân về với gia đình và cộng đồng trở thành một vấn nạn cho bệnh viện (Werner & Havens, 1968, gọi vấn nạn này là “trật mục tiêu”/goal displacement). Một bệnh nhân tâm thần Việt Nam, anh P đã là nạn nhân của tình trạng này:

Năm 1989, anh P, trong khi đang là một bệnh nhân tâm thần ngoại chẩn ở thành phố San Jose, Hạt Santa Clara, đã lên cơn và được đưa vào cơ quan y tế tâm thần khẩn cấp/EPS, Emergency Psychitric Service thuộc bệnh viện Valley Medical Center của Hạt Santa Clara. Trong thời gian tạm điều trị tại EPS, anh P đã dùng một bút chì đâm một nhân viên EPS, hành vi bạo động này không gây thương tích gì cho nhân viên EPS, nhưng anh P đã bị một chuyên viên tâm lý/psychologist khám nghiệm và cho là anh có thể là mối nguy hiểm cho bản thân và cho người khác. Mặc dù chuyên viên tâm lý này xác nhận trong biên bản khám bệnh là ông ta không hiểu tiếng Việt, bệnh viện không có thông dịch viên, và ông đã dùng một bệnh nhân tâm thần khác làm thông dịch viên, quyết định của ông vẫn được chấp nhận và anh P được chuyển sang toà án. Kết quả là toà án Hạt Santa Clara đã bổ nhiệm một nhân viện bảo hộ (conservator) cho anh P theo luật Murphy, tức là luật bảo hộ dành cho những bệnh nhân tâm thần phạm hình tội nghiêm trọng như giết người, không có khả năng chịu thủ tục pháp lý thông thường nên được chuyển vào điều trị lâu dài trong các nhà thương tâm trí.

Luật pháp quy định các bệnh nhân tâm thần chịu chế độ bảo hộ phải được bác sĩ khám hàng năm và đề nghị toà án tiếp tục hay chấm dứt bảo hộ, tuy nhiên đối với những trường hợp bảo hộ theo luật Murphy, các bác sĩ đều sợ trách nhiệm và ký giấy tiếp tục bảo hộ hàng năm, riêng trường hợp anh P, các bác sĩ, kể cả bác sĩ Việt Nam làm việc tại bệnh viện nơi anh điều trị, phần đông đã ký giấy tiếp tục chế độ bảo hộ mà không hề khám bệnh anh. Kết quả là anh P đã bị quên lãng trong nhiều bệnh viện tâm thần ở California trong 18 năm. Đầu năm 2008, do sự tranh đấu của cơ quan Mekong, một cơ quan y tế tâm thần ngoại chẩn do ông Tạ Ngọc Minh, người Việt Nam đầu tiên tốt nghiệp Cao Học CTXH ở Mỹ, sáng lập và là Giám Đốc Điều Hành, anh P mới được xóa chế độ bảo hộ Murphy và cho xuất viện. Đến cuối năm 2008, anh P đã sống bình yên trong cộng đồng người Việt ở San Jose, với sự chăm sóc của cơ quan Mekong, được gần một năm và chưa một lần nào phải cần đến dịch vụ y tế tâm thần khẩn cấp của Hạt Santa Clara.

3) Vấn nạn trên đây cũng xảy ra trong hệ thống nhà nuôi trẻ em nạn nhân của các hành vi bạo hành, ngược đãi hay bỏ bê trong gia đình tại California. Để duy trì lợi nhuận cao, một số cơ sở tư nhân nuôi trẻ này thường tìm cách kéo dài thời gian nuôi trẻ thay vì hợp tác với toà án và trả các cháu về với gia đình hoặc thân nhân khi có điều kiện thuận lợi.

4) Chế độ an sinh xã hội trả tiền cho gia đình nghèo có con dưới tuổi vị thành niên không hỗ trợ định chế gia đình trong giới nghèo: nhiều người nghèo sống chung nhưng không làm hôn thú để người cha đi làm nhưng người mẹ ở nhà hoặc đi làm nhưng vẫn hội đủ điều kiện xin trợ cấp an sinh xã hội và tem thực phẩm vì có con nhỏ. Định chế này cũng khuyến khích người nghèo đẻ con nhiều để được trợ cấp. Sau một thời gian dài chịu lạm dụng, chính phủ liên bang đã thay đổi luật và California đã thi hành luật mới từ năm 1998, theo đó mỗi người chỉ được hưởng trợ cấp an sinh xã hội cho gia đình có con nhỏ trong thời gian tối đa 60 tháng. Trong thời gian này người hưởng trợ cấp phải tham gia học nghề, học chữ, hoặc chương trình tìm việc làm. Hết thời gian 60 tháng chỉ những đứa con còn dưới 18 tuổi mới được tiếp tục hưởng trợ cấp cho đến khi 18 tuổi.

5)  Mặc dù là quốc gia có nền kinh tế lớn nhất thế giới, và năm 2006 California có nền kinh tế lớn thứ tám trên thế giới (sau Mỹ, Nhật, Đức, Trung quốc, Anh, Pháp và Ý) (theo cơ quan Phân Tích Tài Chính và Chính Sách của Quốc Hội California), guồng máy bảo hiểm y tế Mỹ và California có rất nhiều khuyết điểm, làm cho hàng chục triệu người không được hưởng thành quả của nền y khoa rất tiên tiến trừ trong trường hợp khẩn cấp. Thủ tục hành chính rườm rà không ngăn được lạm dụng của những thành phần gian lận trong giới y khoa, gây ra lãng phí trầm trọng. Chính sách ưu đãi kỹ nghệ thuốc khổng lồ làm cho giá thuốc hết sức đắt đỏ và người tiêu dùng không mua được những thứ thuốc có cùng công dụng nhưng giá rẻ sản xuất từ nước ngoài.

• 0 nhận xét
• (No Ratings Yet)
  
   Loading ...
• 0 views
• Tweet
•  Email
•  Print